Scholen, crèches en lokale besturen nemen ingrijpende maatregelen nadat aanwijzingen opdoken dat speelzand mogelijk asbest kan bevatten. Zandbakken worden afgesloten en winkels kregen het verzoek om alle soorten speelzand uit de rekken te halen. Ook particulieren wordt gevraagd om speelzand voorlopig niet meer te gebruiken. België is daarmee het eerste Europese land dat zo’n algemeen advies uitvaardigt. In onze provincie wordt doorgaans het advies van Limburg.net gevolgd.
“Momenteel is er veel aandacht in de media voor mogelijk asbest in bepaalde soorten kinetisch zand en ander binnenspeelzand”, zegt men bij Limburg.net. “In afwachting van verder onderzoek en verdere richtlijnen heeft de minister van consumentenzaken een aantal voorzorgsmaatregelen genomen. Het advies is om het speelzand thuis in de verpakking te laten of te verpakken en aan de kant te houden en het dus niet massaal naar het recyclagepark te brengen. Wie een zandbakzand heeft laat het zand er best onaangeroerd in. Enkel wanneer je een ‘onveilige’ situatie met speelzand bij je thuis wil vermijden, kan je het speelzand naar het recyclagepark brengen. Je koopt een minibag van 1 euro en hierin steek je het speelzand. De parkwachter vertelt in welke container je de zak deponeert.”
Alle speelzand
De ongerustheid ontstond nadat in november in Australië en Nieuw-Zeeland bij controles asbest werd aangetroffen in speelzand. Omdat nog niet duidelijk is om welke soorten zand het precies gaat, wordt voorlopig geen onderscheid gemaakt. Het advies geldt voor alle speelzand, zowel voor binnenshuis als voor zandbakken buiten, en ook voor gekleurd of kinetisch zand. “Wie thuis speelzand heeft, krijgt de raad het niet meer te gebruiken en voorzichtig te verwijderen. Daarbij wordt aangeraden geen stofzuiger te gebruiken, maar het zand met een vochtige doek op te nemen en contact op te nemen met het containerpark voor correcte afvoer.” Alle verkooppunten zijn intussen officieel op de hoogte gebracht en moeten hun zandproducten uit de handel nemen. Tegelijk is een crisiscel opgericht waarin de bevoegde federale departementen samenwerken. “Zij zullen bijkomende staalnames uitvoeren om na te gaan of het speelzand dat in België werd verkocht daadwerkelijk asbest bevat. De maatregel wordt omschreven als een noodzakelijke stap om consumenten te beschermen, met bijzondere aandacht voor kinderen.”
Haspengouw
In Haspengouw sluiten de gemeentebesturen zich aan bij de richtlijnen van Limburg.net. In afwachting van verdere onderzoeksresultaten wordt inwoners gevraagd om speelzand thuis in de originele verpakking te laten of goed af te sluiten en voorlopig niet massaal naar het recyclagepark te brengen. Voor zandbakken buiten geldt het advies om het zand onaangeroerd te laten liggen.
Wie toch elk mogelijk risico wil uitsluiten, kan speelzand naar het recyclagepark brengen volgens de geldende procedure. Daarbij wordt gewerkt met een speciale minibag waarin het zand veilig kan worden verpakt en afgevoerd naar de juiste container. Verdere instructies worden verwacht zodra er meer duidelijkheid is over de aard en de omvang van de mogelijke vervuiling.
