Alle wegen leiden naar Rome, maar in België vertrekken ze uit Brussel. De eerste nationale gewestwegen, er waren er 9 in totaal, moesten de hoofdstad verbinden met onze buurlanden.

De oudste is de N1 van Brussel over Mechelen naar Antwerpen, de eerste verharde steenweg van het land in 1712 met een lengte van 73 km. De N2  van 1718 gaat van Brussel over Leuven, Hasselt en Bilzen naar Maastricht en is 101 km lang. De N3 is de verbinding tussen Brussel en Luik via Leuven, Tienen en Sint-Truiden over een lengte van 135 km. De N4 tot en met de N9 gaan richting Luxemburg, Frankrijk en de kust.

De middeleeuwen: wegen ‘kwamen’ er, maar werden niet aangelegd
Sedert de Romeinen werd er niet veel aan wegenbouw gedaan. Zij legden hun hoofdaders, hun heirbanen, aan met grint, silex en hout, en hun verbindingen bleven bijna 1700 jaar de enige handelswegen. De andere wegen waren meestal aarden wegen, uit de hand gelopen voetpaden, te meer omdat er geen centraal gezag was om een verkeerspolitiek uit te bouwen en omdat de vreemde overheersers hier waren om het land leeg te zuigen en niet om de infrastructuur te verbeteren.

Rond 1700 kwam er verbetering is. Voor de verplaatsing van legermateriaal (men had nu kanonnen) waren er betere wegen dan de modderige paden nodig en toen de Fransen het land onveilig maakten, begonnen ze ook met verbeteringen van de weginfrastructuur.

2-27De Oostenrijkers willen het anders
De Oostenrijkers zetten wel stappen in de goede richting. In 1704 komt de verbinding tussen Brussel en Leuven tot stand, in 1715 verlengd tot in Tienen. Daar begon het prinsbisdom Luik, en stopte de weg. Tot men in Luik het nut van steenwegen inzag en de stad met de aanleg begon. Luik Sint-Truiden was een eerste project en kostte 150.000 gulden per jaar en het was de bedoeling aansluiting te vinden op Brussel-Tienen. Men kwam er echter niet uit waar beide wegen mekaar zouden vinden en na veel gepalaver werd het Sint-Truiden en niet Waremme. Toen in de jaren 60 het tracé van de E40 werd uitgetekend had men hetzelfde dilemma maar toen waren de Walen slimmer of hun soortelijk gewicht in Brussel groter en het tracé ging over 3-22Waremme en niet over Sint-Truiden zodat wij zonder snelweg zitten en bakkeleien over een ontsluiting … naar die E40 .

Begonnen met 2 voren
Op 1 december 1713 werd besloten met een ploeg zo spoedig mogelijk van Luik tot in Sint-Truiden twee voren te trekken op een onderlinge afstand van 64 voet (18,88m) waartussen 17 voet (5,30 m) geplaveid zou worden. Aan weerzijden liep een aarden zomerweg om bij goed weer de stenen te sparen. Maar het zou nog duren tot 1715 toen de prinsbisschop opdracht gaf de voren opnieuw te trekken, alle bomen, hagen en muren ertussen te verwijderen en de weg onmiddellijk voor het verkeer vrij te geven. De werken zouden echter duren tot in 1740. Het zand kwam uit Engelmanshoven en Heers, de stenen uit Ans, Montegnée, Grâce-Berleur, Hollogne en nog meer steengroeven. De weg werd bol aangelegd om de afwatering te verzekeren en met de nieuwe steenweg werd de snelheid van een diligence opgedreven tot 3,4 km per uur. Met paard en volgeladen kar deed en er nu “slechts” drie dagen over van Leuven tot Luik.

De horeca profiteerde
En de steenweg werd een economisch succes voor herbergen en bedrijven. Alleen tussen Leuven en Tienen waren er meer dan 50 herbergen. In Heers alleen 5: de afspanning Die Stadt van Luyck, Cabaret-afspanning bij Brône boven op de Steenweg richting Luik, Cabaret-afspanning bij de winning Missotten op Kruispunt “Gilissen Cabaret”, Cabaret-afspanning bij de winning Ramael nu bij Jean Ruison en Hoeve en afspanning Klaetstoot aan de Steenweg 142, Heers (Limburg). Werd daar toen het embryo gelegd van de latere Chaussée d’Amour? En de nu verdwenen dancings?

2018-heers-steenweg1a-3Breder en sjieker
Na de Tweede Wereldoorlog was de verbinding tussen de twee belangrijkste steden van het land, Brussel en Luik duidelijk gedateerd en moesten wegdek en tal van kruispunten heringericht worden. En er moest plaats komen voor een tramlijn tussen Sint-Truiden en Luik. Het is bij deze werken dat er tal van merkwaardige gebouwen van het einde van de 18de eeuw verdwenen, vooral in Heers, onder andere de Hoeve Missotten, die voor een belangrijk deel in Bokrijk terechtkwam. De N3 kreeg ook namen: Tervuursesteenweg, Leuvensesteenweg, Tiensesteenwen, Sint-Truidensesteenweg, Luiksesteenweg.

56965603_2219750511609271_2709565605710659584_o-1Ondertussen heeft de N3 veel van zijn drukte verloren voor de aanleg van de E40 tussen Luik en Oostende. Wat echter gebleven is, zijn de “cabarets”, niet de afspanningen waar man en paard soelaas zochten, maar de liefdeswinkels waar het paard niet meer welkom is. En het toeval wil dat er nu net zoveel van dergelijke seks-etablissementen zijn tussen Sint-Truiden en Luik als er vroeger herbergen waren tussen Leuven en Tienen, namelijk meer dan 50. Minder druk, maar ”  business as usual”.b-2